اخبار
مطالب اخیر
مطالب محبوب
عضویت در خبرنامه

با وارد کردن ایمیل در کادر زیر و ثبت آن مشترک خبرنامه وب سایت افغان لرن خواهید شد و از آخرین مطالب سایت بهره مند می شوید

توجه داشته باشيد بعد از وارد کردن ايميل خود و ثبت آن، ميبايست ايميل خود را تاييد نمایید

در این پست سعی شده است تا در مورد آثار و پیامدهای حضور غربی ها در افغانستان بحث شود شما هم می توانید با نظرات خود در این مورد بحث کنید …

 پیامد های حضور غرب در افغانستان

بخش اول

علی دشتی

از سقوط طالبان و حضور غربی ها، به رهبری ایالات متحده آمریکا در افغانستان، حدود یک دهه سپری می شود، مدتی که در این عصر و زمان(عصر پیشرفت و تکنولوژی)، فرصت کمی محسوب نمی شود. بدون تردید با توجه به شعار هایی که کشور های غربی، در آغاز حمله به افغانستان داده بود، خیلی ها با چشم غبطه و حسرت به افغانستان می نگریستند و بر این باور بودند که افغانستان، در آینده نه چندان دور، به یک کشور آباد و توسعه یافته تبدیل خواهد شد و به همین جهت، بسیاری از مهاجرینی که پیش از آن در کشور های همسایه سکنی گزیده بودند، با فروختن همه دار و ندار شان، بار سفر را بستند و به سمت افغانستان عزیمت نمودند و غافل از این که از شعار تا عمل، فرسنگ ها فاصله وجود دارد. گرچه سقوط طالبان، نقطه عطفی در تاریخ افغانستان محسوب می شود؛ زیرا افغانستان، پس از طالبان، دیگر شاهد سیاست های متحجرانه طالبانی نمی باشد و دیگر نیمی از جمعیت افغانستان، از نعمت خواندن و نوشتن محروم نخواهد بود؛ اما با این وجود، هنوز هم سوالات زیادی در زمینه های مختلف، ذهن هر تحلیل گر سیاسی و مخصوصا شهروندان افغان را به خود مشغول نموده است.

شاید مهمترین پرسشی که در این زمینه، خود نمایی می کند، پرسش از نتایج و دستاوردهای حضور دهساله غربی ها در افغانستان باشد. اهمیت سوال مذکور از آن جا ناشی می شود که این سوال، هم متضمن جنبه ایجابی این حضور است و هم متضمن جنبه سلبی آن. متاسفانه آنچه که تا به حال بیشتر بدان توجه شده و به صورت متداول مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته، جنبه ایجابی این حضور بوده است و جنبه سلبی آن، کمتر مورد توجه و نقادی قرار گرفته است.

مشکل زمانی دوچندان می شود که برخی از تحلیل گران مسائل سیاسی افغانستان، به جای اینکه نقاط منفی این حضور را در کنار نقاط مثبت آن(اگر باشد)، ببیند، با توجیهات و تحلیل های نادرست شان، جلو هرگونه انتقاد و تحلیل صواب را سد می کند. هر زمانی که سوال از وعده های آغازین غربی ها می شود، برخی پاسخ می دهد که شما افغانستان را با ده سال قبل آن مقایسه کنید و بعد می فهمید که غربی ها چه قدر کار انجام داده است ویا در افغانستان چه قدر کار انجام شده است. واقعیت این است که چنین پاسخی، راه به جایی نمی برد و به نوعی سرپوش گذاشتن به نقاط منفی این حضور و توجیه برای ادامه حضور غربی ها در افغاستان خواهد بود. ناصواب بودن چنین تحلیلی از آن جا ناشی می شود، که حضور جامعه جهانی در آن، نادیده گرفته شده است؛ بنابر این اگر کارهای انجام شده را در کنار اراده و قدرت جهانی قرار دهیم، نادرست بودن این تحلیل، به وضوح، آشکار می گردد و معلوم خواهد شد که کار های انجام شده در افغانستان، چه قدر ناچیز و غیر قابل توجه بوده است.

با توجه به حساس شدن مسئله حضور طولانی مدت غربی ها در این اواخر از یکسو و توجه نکردن به جنبه های منفی این حضور و تاثیر آن در آینده این کشور و مخصوصا نسل جوان از سوی دیگر، صاحب این قلم بر آن شد که نتایج و دستاوردهای حضور غرب را در افغانستان تا به حال و در آینده مورد تحلیل و بررسی قرار دهد. به نظر می رسد که ارزیابی انتقادی و روشمند از نتایج حضور غربی ها در افغانستان و تا حد ممکن به دور از ارزیابی های مرامی و ایدئولوژیک، به غنای مباحث مربوط به این حضور کمک خواهد کرد. طرح و تحلیل عالمانه و منصفانه چنین مباحثی، ضمن اینکه برای مسئولین و رهبران احزاب سیاسی که خودشان را، حافظ منافع جامعه می دانند، می تواند مفید باشد و شاید با نمایاندن نقاط قوت و ضعف حضور غربی ها، در تدبیر بهتر جامعه کمک کند، برای نسل جوان و نسل های آینده که اغلب تصور مبهم و گاه نادرست از مسائل مهم و اصلی سیاسی کشور دارند، هم، روشنگر و سازنده خواهد بود.

پاسخی که در یک نگاه بدوی می توان گفت این است که متاسفانه بر خلاف انتظارات، عمل کرد غربی ها، امروزه در افغانستان، نه تنها، مایه غبطه و حسرت دیگران قرار نمی گیرد؛ بلکه موجب بر انگیختن حس ترحم و حتی مایه عبرت دیگران نیز، شده است.