اخبار
مطالب اخیر
مطالب محبوب
عضویت در خبرنامه

با وارد کردن ایمیل در کادر زیر و ثبت آن مشترک خبرنامه وب سایت افغان لرن خواهید شد و از آخرین مطالب سایت بهره مند می شوید

توجه داشته باشيد بعد از وارد کردن ايميل خود و ثبت آن، ميبايست ايميل خود را تاييد نمایید

نشست استانبول که روز چهار شنبه با شرکت بیش از ۲۰ کشور در خصوص مسائل افغانستان برگزار شده بود بدون نتیجه ملموسی پایان یافت. موضوعاتی چون امنیت، پروسه صلح با مخالفان و چگونگی دوام کمک ها و همکاریها تا سال ۲۰۲۴ میلادی به افغانستان از جمله موضوعات مهمی بودند که در این اجلاس مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

این نشست علیرغم هیاهوی رسانه ای که راجع به آن به راه انداخته شده بود، انتظارات دولت افغانستان را برآورده نتوانست. افغانستان امید داشت که در این اجلاس از دولت پاکستان تعهد محکمی برای عدم دخالت در امور داخلی خود را به دست آورد اما در نهایت اجلاس استانبول ارمغانی جز تبادل اتهام از جوانب مختلف را به همراه نداشت.
هرچند کشورهای بسیاری در اجلاس استانبول شرکت کرده بودند ولی کشورهای افغانستان، ترکیه، پاکستان و آمریکا مهم ترین شرکت کنندگان این اجلاس بودند. بنابراین بررسی نقش مثبت و منفی هرکدام در بحران افغانستان، ما را به سوی عوامل ناکامی این اجلاس رهنمون خواهد شد.
ترکیه به عنوان میزبان اجلاس، گرچه در سالیان اخیر و پس از روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه در آن کشور، تلاش کرده تا نقش تاریخی خود میان کشورهای اسلامی را بازیابد اما هنوز نتوانسته چنین نقشی را به دست آورد تا با توسل بدان نقش موثری در عرصه بین الملل و از جمله بحران افغانستان ایفا نماید. نقش ترکیه به عنوان کشور میزبان اجلاس استانبول، تنها یک نقش اخلاقی و خیرخواهانه بوده و آن کشور از انگیزه و توانایی لازم برای ورود به بحران افغانستان برخوردار نیست. بدین جهت گرچه ترکیه در دهه های گذشته روابط نیک خود با افغانستان را حفظ نموده اما هرگز تأثیر قابل توجهی بر سیر رویدادهای کشور ما نداشته است. حتی اکنون نیز حضور نیروهای نظامی ترک در افغانستان یک اقدام سمبلیک تلقی شده و چندان جدی گرفته نمی شود.
تردیدی وجود ندارد که پاکستان یکی از طرف های درگیر در بحران افغانستان بوده و هست. پاکستان از بدو تأسیس بر سر مسئله خط دیورند با دولت های افغانستان مشکل داشته و در سه دهه اخیر و پس از تجاوز اتحاد جماهیر شوروی سابق به افغانستان و پناه بردن جمع گسترده ای از مردم و رهبران جهادی به آن کشور، با ابزارهای مختلف تلاش کرده است تا یک دولت وابسته را در افغانستان روی کار آورد. تشکیل گروه افراط گرای طالبان در پاکستان و گسیل آن به افغانستان و سپس حمایت همه جانبه پاکستان از این گروه تا آخرین رمق های حیات امارت طالبان، نمونه بارزی از چنین تلاشی است.
هرچند امروز پاکستان بخاطر وابستگی های اقتصادی، نظامی و سیاسی به آمریکا اجبارا از حمایت رسمی گروه طالبان دست برداشته اما در نهان همواره به تجهیز و تسلیح این گروه و گروه های تروریستی دیگر پرداخته و از گسیل آنها برای انتحار و انفجار در افغانستان خودداری نکرده است.
دولت افغانستان به عنوان ضلع مهم دیگر اجلاس استانبول که از دخالت های پاکستان رنج می برد، در حالی که صبرش به سر آمده اما همچنان از توانایی لازم برای رویارویی با آن کشور برخوردار نیست و پاکستان موفق شده در لایه لایه دولت غرق در فساد افغانستان نفوذ کرده و بعضا سیاست های خود را از طریق دولتمردان همسو باخود در کشور ما به اجرا درآورد.
وابستگی شدید اقتصادی، سیاسی و نظامی دولت افغانستان به کشورهای خارجی که عموما برای منافع ملی خود در افغانستان حضور به هم رسانده اند، سبب شده است که این دولت از دیپلماسی فعالی برخوردار نبوده و در هر مورد به صورت واکنشی رفتار خود را تنظیم نماید. فقدان یک استراتژی سیاسی مبتنی بر مصالح و منافع ملی در تمام اقدامات دولت افغانستان نمایان است.
بنابراین نبود یک استراتژی ثابت سیاسی و فقدان یک دیپلماسی فعال در عرصه خارجی، دولت افغانستان را در برابر دخالت های همسایه جنوبی ما بی دفاع ساخته است.
دولت آمریکا به عنوان ضلع دیگر شرکت کننده در اجلاس استانبول که اکنون برای حضور نظامی دایمی در افغانستان تلاش می کند و دولت افغانستان را شدیدا در این زمینه تحت فشار گذاشته است، نه در مورد مبارزه با تروریزم و نه در خصوص ممانعت از دخالت های پاکستان در امور داخلی کشور ما صادقانه عملی نمی کند.
فشارهایی که آمریکایی ها در چند ماه گذشته و پس از حمله شورشیان مسلح بر سفارت این کشور در کابل بر دولت و اردوی پاکستان وارد کردند، هرچند امیدهایی را در برخی برای رویارویی جدی پاکستان و آمریکا ایجاد کرده و آنان امیدوار بودند که پاکستان سرانجام تسلیم این فشارها شده و از دخالت در افغانستان دست خواهد کشید اما اخیرا و با سفر هیلاری کلینتون به اسلام آباد ثابت شد که دولت آمریکا هیچ صداقتی در این زمینه نداشته و افغانستان صرفا کارتی است که آمریکا می خواهد با آن امتیاز بیشتری از حکومت پاکستان بگیرد.
با تمام آنچه گفته شد بی نتیجه ماندن اجلاس استانبول چندان هم دور از انتظار نیست، هرچند موج رسانه ای ایجاد شده در این باره، امیدهایی را در دل برخی از اصحاب سیاست در کشور ما ایجاد کرده بود.

موضوع : اخبار