اخبار
مطالب اخیر
مطالب محبوب
عضویت در خبرنامه

با وارد کردن ایمیل در کادر زیر و ثبت آن مشترک خبرنامه وب سایت افغان لرن خواهید شد و از آخرین مطالب سایت بهره مند می شوید

توجه داشته باشيد بعد از وارد کردن ايميل خود و ثبت آن، ميبايست ايميل خود را تاييد نمایید

برگزاری مراسم تجلیل و بزرگ‌داشت از روز عاشورا یا روزهای محرم از سابقه‌ و پیشینه‌ای خوبی در کشور برخوردار نیست. در دوران حکومت‌های شاهان مستبد و نظام‌های سیاسی مطلقه و دیکتاتور، شیعیان در تمام مناطق کشور به‌ویژه در شهر کابل، به صورت مخفی و پنهانی و با ترس و لرز، مراسم رادر زیرزمینی‌ها برگزار کرده و از عاشورای‌حسینی و حرکت سازنده‌اش بزرگ‌داشت می‌کردند. اما به تدریج آزادی‌های نسبی مذهبی به دست آمد و ضمن برگزاری آزادانه‌ی دیگر مراسم مذهبی، مراسم عاشورا نیز به‌گونه‌ای آزادانه برگزار می‌گردید. گروه‌طالبان که نماد از خصومت، دشمنی و تبعیض میان گروه‌های‌تباری و فرقه‌های مذهبی نیز بودندو نه تنها که حق‌سیاسی برای دیگر گروه‌های‌تباری نمی‌شناختند، بلکه درصدد حذف آنان بودند، اما مزاحم برگزاری مراسم عاشورا نشدند. گرچند که مواظب وضعیت بودند و به محض شنیدن سخن متضاد با منافع سیاسی شان مزاحمت‌های را خلق می‌کردند.

 

پس از سقوط طالبان و برپایی نظام‌سیاسی جدید، در گام نخست مذهب‌جعفری به عنوان یکی از مذاهب رسمی در کشور درج قانون‌اساسی گردیده و مذهب و عقیده‌ی یک مجموعه‌ای کلان به رسمیت شناخته شد، و درگام دوم آزادی‌های بیشتر به پیروان این مذهب داده شد.

 

یک نکته‌ی بس مهم و حیاتی را می‌شود در طول تاریج متوجه شد و آن این‌که در گذشته‌ی سیاسی کشور، مردم مزاحم برگزاری مراسم مذهبی شیعیان از جمله عاشورای‌حسینی نشده‌اند، بلکه حاکمان ستمگر و مستبد بوده‌اند که از ترس با تهدید مواجه شدن قدرت شان، دست به خلق موانع و چالش‌ها در برابر مراسم و محافل مذهبی شیعیان زده‌اند. اکنون که نظام‌سیاسی دموکراتیک و زمام‌داران و الیت‌های قدرتِ تایید شده و تعیین شده از سوی مردم درصحنه‌اند، هیچ‌گونه مانع و مزاحمت در این راستا دیده نمی‌شود و در طول یک‌دهه و اندی مسلمانان اعم از شیعه و سنی باروحیه‌ی هم‌پذیری از حرکت بزرگ و انسانی امام‌حسین تجلیل و بزرگ‌داشت کرده‌اند. از حقیقت نباید گذشتبا این‌که برخی از جوانان شیعی از دساتیر و هدایت‌های علمای‌دینی سرپیچی کرده و دست به مزاحمت‌های می‌زنند، اما کوچک‌ترین حرکت منفی و واکنش منفی از سوی هم‌وطنان سنی‌مذهب دیده نشده‌است. جوان‌های احساساتی شیعه بعد از هفتم محرم جاده‌ها را به روی ترافیک می‌بندند، مراسم زنجیرزنی و قمه‌زنی را در روی جاده‌ها برگزار می‌کنند و با نصب دروازه‌های کلان در جاده‌ها و نصب بلندگوهای گوش‌خراش که نوحه‌های سینه‌زنی را می‌خواند، مزاحمت خلق می‌کنند، اما کوچک‌ترین حرکت منفی از سوی هم‌وطنان دیده نشده‌است.

پیشنهاد بعدی:  دل جمع باشید، دالرها به پارلمان رسیده است!

 

بنابراین، هم‌گرایی و هم‌پذیری دینی ـ مذهبی از قبل در جامعه‌ی افغانی بوده و در طول یک‌دهه تقویت بیشتر شده‌است. با این‌که در روز عاشورا بیشترینه‌ی تجلیل‌گران را شیعیان تشکیل می‌دهند، اما سنی‌ها نیز به‌گونه‌های مختلف از این مناسبت تجلیل می‌کنند. بزرگان‌سیاسی و فرهنگی سنی‌مذهب به مساجد و تکیه‌خانه‌های شیعی حضور بهم می‌رسانند و به سخنرانی می‌پردازند و مردمان عادی با برگزاری مراسم ختم قرآن‌کریم و تهیه و توزیع نذر از این روز گرامی‌داشت می‌نمایند.

 

از این نظر، هم‌گرایی و هم‌پذیری دینی و مذهبی، وحدت‌ملی و برادری گروه‌های‌قومی را بیشتر کرده و خواهد کرد. اگر به همین منوال تداوم یابد و دیگر عوامل با شعاع بیشتر جهت تخریب، نقش‌آفرینی ننماید، ممکن‌است، شکاف‌های‌تباری نیز مانند شکاف مذهبی کمرنگ شده و رخت سفر ببندد.

 

اگر بخواهیم بحث مهم و دامنه‌دار ملت‌سازی را در کشور مطرح نماییم، بدون تردید یکی از عوامل و مؤلفه‌های مهم و حیاتی ملت‌سازی بحث دین و مذهب‌است. ملت به مجموعه‌ای انسانی اطلاق می‌گردد که خود را دارایِ سرنوشت‌مشترک، اهداف‌مشترک و اراده‌ی زیست‌جمعی مشترک بدانند. پس اگر درصدد رقم‌زدن چنین وضعیت سرنوشت‌ساز باشیم که یقینا هستیم و خواهیم بود، بایستی هم‌گرایی، هم‌پذیری و همنوایی دینی و مذهبی را میان گروه‌های‌تباری و قومی بیشتر نماییم.

 

گرچند مفهوم و معنای دقیق دانش واژه‌ی «منافع‌ملی» مورد توافق دانشمندان علوم‌سیاسی نیست، اما به باور اکثریت قریب به اتفاق آنان، سه مؤلفه‌ی مهم منافع‌ملی را شکل می‌دهند. حفظ بقا و موجودیت، حفظ ارزش‌های حیاتی و توسعه‌اقتصادی از مؤلفه‌های هستند که در هر کشور وجود دارد.

 

به نظر می‌رسد که وحدت‌ملی و تشکیل روحیه‌جمعی و مشترک، از جمله ارزش‌های حیاتی جامعه‌ی افغانی‌است. در صورت که این مؤلفه تقویت گردد، دولت‌سازی به گام‌های بلند رسیده و تقویت می‌شود، امنیت و ثبات‌سیاسی ایجاد می‌گردد و جایگاه یا به عبارت‌دیگر پرستیژ نظام‌سیاسی در نظام بین‌الملل و سیاست بین‌الملل تقویت می‌شود. اما اگر برعکس، وحدت‌ملی و روحیه‌جمعی و مشترک تضعیف شود، دولت به‌صورت تدریجی تضعیف می‌گردد، امنیت شکننده می‌شود، ثبات‌سیاسی با گسست رو به رو می‌شود و جایگاه‌سیاسی و پرستیژ نظام‌سیاسی در سیاست بین‌الملل مخدوش خواهد شد.

پیشنهاد بعدی:  تبانی رهبران حکومت برای گسترش ناامنی

 

دولت و حکومت به مثابه کارگزاران نظام‌سیاسی جدید، تا به حال خوب عمل کرده و درخشیده‌اند. رویکرد خوبی نسبت به مراسم روزهای محرم و عاشورا اتخاذ شده‌است. نیروهای دفاعی و امنیتی شب و روز تمام هم و غم شان تامین امنیت مردم و مراسم‌است و سیاست‌مداران و قدرت‌مندان همه و همه با شرکت در محافل تجلیل، از حسین، اهداف حسین و کابرد آن در شرایط جدید کشور سخن زده و بر اهمیت این مراسم و این مناسبت برای کشور تاکید می‌کنند.

 

دشمنان کشور که شکل‌گیری دولت قدرت‌مند با پایه‌ی مردمی قوی را در تضاد با منافع شان می‌بینند، دقیقا همین مؤلفه‌ها را نشانه‌گیری می‌کنند. در سال ۱۳۹۰ با حمله‌ی انتحاری در زیارت‌گاه منسوب به حضرت ابوالفضل‌العباس از پسران امام‌علی و علم بردار امام‌حسین در نهضت عاشورا، ده‌ها تن از عزاداران را کشت، صدها تن را مجروح کرد و جاده را از خون‌سرخ آنان رنگی کرد. خوش‌بختانه عزاداران و بزرگان‌سیاسی کشور، متوجه هدف دشمن شده و نگذاشتند که به هدف نایل‌آید. همگی انگشت به سوی دشمن دراز کرد و این حادثه‌ی خونین و پرتلفات گرچند که تحمل‌اش سخت و دشوار بود، اما مایه‌ی تحکیم بیشتر وحدت‌ملی گردید. پس از آن نیز تلاش‌های گونه‌گون به راه انداخته شد و خواهد شد که محرم و عاشورا را به نقطه‌ی انفصال و دوری مردم تبدیل کنند.

 

مراسم سال جاری با هیاهویِتهدید گروه افراطی و واپس گرایی داعش همراه بود. هشدارهای جدی مطرح می‌شد که امنیت مراسم امسال با چالش‌های جدی همراه خواهد بود. اما از اثر همکاری‌های مردم و تلاش‌های قابل تقدیر نیروهای امنیتی، دشمن به هدف نایل نشد و مراسم در امنیت کامل برگزار گردید.

پیشنهاد بعدی:  عاشورایی که رد پایی در افغانستان ندارد

 

به‌هرصورت، عاشورا نماد هم‌گرایی و هم‌پذیری در جامعه‌ی افغانی‌است. باید این مؤلفه را تقویت کرد. زیرا یکی از مؤلفه‌های ملت‌سازی‌است. ملت‌سازی بنیاد و پایه‌ی همه‌ی مباحث‌است. تا زمان که شاهد ملت شدن نباشیم، شاید نتوان از مفاهیم و واژه‌های چون دولت‌ملی، قدرت‌ملی، هویت‌ملی، امنیت‌ملی، اردوی‌ملی، پولیس‌ملی و….. سخن گفت.

موضوع : اخبار