اخبار
مطالب اخیر
مطالب محبوب
عضویت در خبرنامه

با وارد کردن ایمیل در کادر زیر و ثبت آن مشترک خبرنامه وب سایت افغان لرن خواهید شد و از آخرین مطالب سایت بهره مند می شوید

توجه داشته باشيد بعد از وارد کردن ايميل خود و ثبت آن، ميبايست ايميل خود را تاييد نمایید

پانزدهمین نشست سران سازمان همکاری شانگهای در روسیه برگزار شد. در این نشست رؤسای کشور های عضو این سازمان شرکت کرده بود. از افغانستان نیز، اشرف غنی، رئیس جمهور افغانستان در این نشست شرکت نمود و در مورد اوضاع و احوال امنیتی کشور صحبت نمود. رئیس جمهور غنی که روز جمعه گذشته در این نشست صحبت می کرد گفت: از افغانستان دو تصویر وجود دارد. یکی تروریزم، مواد مخدر و بی‌ثباتی و دیگر تصویر ملتی که با وجود جنگ اعلام ناشده و مصائب آن، به انتخابات باور دارد و ۳۷ درصد رای‌دهندگانش را زنان تشکیل می‌دهند و برای توسعه اقتصادی منطقه، فرصت‌های بالقوه زیادی فراهم می‌کند.او به صورت صریح با مخاطب قرار دادن برخی کشور ها گفت: تروریستان از آسیایی مرکزی، چین، روسیه، عربستان سعودی، پاکستان و خاورمیانه به افغانستان می آیند و مردم افغانستان به جای این کشور ها در خاک خود با تروریستان مبارزه می کند. او بیان داشت که تروریسم دشمن مشترک همه کشور های عضو شانگهای است. برای از بین بردن تروریسم لازم است که همکاری های اطلاعاتی میان این کشور ها وجود داشته باشد تا منبع تمویل آن ها مشخص گردد و اقدامات، تدابیر مشترک و نظارت صورت گیرد. این برای اولین بار، است که بلند ترین مقام دولت افغانستان به صورت صریح در برابر رؤسای کشور ها صحبت می کند. در نوشتار کنونی با اتکا به سخنان رئیس جمهور، تلاش می کنم ریشه های بیرونی ناامنی در افغانستان را مورد بررسی قرار دهم.

 

در نشست سران رؤسای سازمان همکاری شانگهای در مورد فردای خروج کامل نیروهای بین المللی از افغانستان و چگونگی همکاری این کشور ها با افغانستان صحبت شد. این کشور ها، تعهد سپرد که با افغانستان در مبارزه با تروریسم، تأمین ثبات، مبارزه با مواد مخدر و آوردن صلح همکاری خواهد کرد.سخن اما، این است که هر ساله سازمان همکاری شانگهای در همکاری با افغانستان تعهد سپرده اند و اما تا هنوز هیچ همکاری جدی از سوی این کشور ها دیده نشده است. از این جهت، تردید های در مورد رفتار های رؤسای این کشور وجود دارد.به نوعی می توان گفت که همه این کشور ها با گروه های تندرو در افغانستان همکاری دارد.

 

در زمانه حضور قشون سرخ شوروی در افغانستان، کشور های عربی با ایجاد گروه های جهادی در پی مبارزه با قشون سرخ شوروی و نظام کمونیستی در افغانستان برآمدند. مجرای کمک همه کشور ها به گروه های مجاهدین پاکستان و عربستان سعودی بود. جناح مخالف اتحاد جماهیر شوروی کمک های خود را از طریق این دو کشور به افغانستان می فرستادند و از این طریق با مجاهدین همکاری می کردند. کمک های مالی و تسلیحاتی این کشور ها، باعث شکست قشون سرخ شوروی در افغانستان شد. اما، شکست شوروی در افغانستان نقطه پایان همکاری این کشور ها با گروه های جهادی نشد. بلکه آن ها در چارچوب جدید با گروه های ارتباط برقرار نمودند. تنها این تفاوت به وجود آمد که دیگر کمک ها به تمام گروه ها صورت نمی گرفت. گروه طالبان تأسیس شد و حمایت ها و کمک ها به طرف این گروه سوق داده شد. این گروه، قدرت سیاسی را در دست گرفت و از طرف پاکستان و عربستان سعودی به رسمیت شناخته شد. با وجود حمله کشور های عضو ناتو برای ریشه کن کردن گروه طالبان و تروریسم در افغانستان اما، کمک ها و حمایت های کشور های مختلف از این گروه قطع نشد. تروریسم با حمایت های مالی و تسلیحاتی کشور ها عمر شان طولانی تر نمودند. امروزه نیز، کشور های مختلف با این گروه ها همکاری دارد. تسلیحات و کمک های مالی شان ادامه دارد و در بدل گروه های تروریستی در افغانستان در راستای منافع آن کشور ها فعالیت می کند.

 

کمک ها اما، تنها منوط به تسلیحات و پول نقد نمی شد. بلکه برخی کشور ها نیروی انسانی نیز می فرستاد. شهروندان کشور های آسیایی میانه، خاورمیانه، آسیایی مرکزی در افغانستان در صفوف القاعده و گروه طالبان با نیروهای بین المللی جنگیدند و اکنون نیز می جنگند. با این تفاوت که برخی کشور ها با گروه های تندرو خود ارتباط ندارد اما برخی کشور ها عملا بر گروه های تندرو سلطه و کنترل دارد و آن ها به صورت هدایت شده به افغانستان می فرستد تا با حکومت و نیرو های بین المللی مبارزه نماید. به صورت مشخص، کشور های آسیایی میانه بر گروه های تندرو خود رابطه ندارد. آن ها با اختیار خود به خاطر جهاد به افغانستان می آید. اما برخی کشور ها همانند عربستان سعودی و … با گروه های تندرو و افراد دهشت افکن رابطه دارد و آن ها به شکل هدایت شده وارد افغانستان می کند.سخن اشرف غنی، رئیس جمهور تنها در مورد کشور های نیست که بر تروریستان و گروه های تندرو رابطه دارد و آن ها را به شکل هدایت شده به افغانستان می فرستد. بلکه اشرف غنی با مخاطب قرار دادن همه کشور ها در صدد آن است تا این کشور ها بر گروه های تندرو سلطه و کنترل یابد و نگذارد که شهروندان این کشور ها وارد افغانستان شود و با حکومت بجنگند.

 

با این حال، مبارزه مشترک با گروه های تندرو نیازمند همکاری های صادقانه و اطلاعاتی این کشور هاست. امضا تفاهم نامه امنیتی دقیقا در همین راستا معنی و مفهوم می یابد. اگر همکاری اطلاعاتی میان کشور ها وجود نداشته باشد، امکان مبارزه با دهشت افکنی ممکن نیست. از این جهت، بهتر آن است که کشور های مختلف برای ثبات در منطقه همکاری های مشترک خود را گسترش دهد.

 

این نکته را نباید فراموش کرد که ناامنی در افغانستان و رشد گروه های دهشت افکن به سود هیچ یک از کشور های عضو همکاری شانگهای نیست.

 

زیرا، خواست گروه های تروریستی و دهشت افکن همانند القاعده و داعش تنها در پی تصرف افغانستان نیست. بلکه خواست آن ها فتح همه کشور هاست. از این جهت، این گروه ها تهدیدی جدی برای تمام کشور های عضو شانگهای است. در عین حال، حضور گروه های تندرو در افغانستان رشد اقتصادی را نیز تهدید می کند.

 

رشد اقتصادی و رونق گرفتن آن منوط به امنیت در سراسر منطقه است. به عنوان مثال؛ ناامنی در افغانستان تهدید جدی برای سرمایه گذاری چین در بندرگوادر و دیگر بنادر پاکستان است.

 

در پایان باید گفت که رئیس جمهور غنی با مخاطب قرار دادن کشور ها به صورت صریح خواستار همکاری جدی کشور های عضو شانگهای شد. سخنان او می رساند که رئیس جمهور به دنبال همکاری های منطقه ای و فرامنطقه ای برای آوردن صلح و ثبات در افغانستان است. امیدوارم که کشور های منطقه نیز با درک حساسیت وضعیت امنیتی در افغانستان و رشد آن در کشور های دیگر، اقدامات و همکاری های لازم را با افغانستان آغاز نماید. اگر تروریسم پدیده بین المللی و فرامنطقه ای و فراکشوری است تهدید آن و مبارزه با آن نیز نیازمند همکاری های فرامنطقه ای و فراکشوری است.